Allt sem þú þarf að vita um D-vítamínmælinguna
Allt sem þú þarf að vita um D-vítamínmælinguna
Allt sem þú þarf að vita um D-vítamínmælinguna

Það eru til tvær megingerðir af D-vítamíni. D3-vítamín er að finna í dýrum, þar á meðal fiski og er sú gerð sem húðin framleiðir þegar sólarljós skín á hana. D2-vítamín kemur úr matvælum úr jurtaríkinu, þar á meðal sveppum. Rannsóknir hafa sýnt að D3 er skilvirkara.
Hvers vegna þarf ég D-vítamín?
D-vítamín er mikilvægt því það styður við eðlilega starfsemi ónæmiskerfisins og hjartaheilsu. D-vítamín hjálpar þér að frásoga kalsíum og fosfór úr fæðu og nota þessi steinefni til að halda beinum, tönnum og vöðvum sterkum.
Hvers vegna þarf ég að taka D-vítamín með máltíð?
D-vítamín er fituleysanlegt vítamín, sem þýðir að það leysist ekki upp í vatni og frásogast best í blóðrásina þegar það er tekið með fituríkri fæðu. Þess vegna er mælt með því að D-vítamín sé tekið með máltíð til að auðvelda frásog.
Hver eru tengsl sólarinnar og D-vítamíns?
Við fáum D-vítamín aðallega úr sólarljósi. Sólin verkar á virk efni á borð við kólesteról undir húðinni og hjálpar til við að breyta þeim í D-vítamín. Við þurfum ekki að fá D-vítamín úr fæðu eða sólarljósi á hverjum degi, en ófullnægjandi inntaka yfir lengri tíma gæti stofnað heilsunni í hættu og valdið þreytu, kvíða og tíðari veikindum. Ekki er hægt að fá ofskammt af D-vítamíni í gegnum sólarljós.
Í Evrópu er hægt að fá nóg D-vítamín með því að verja tíma utandyra frá apríl til loka september. En á milli október og byrjun mars fáum við ekki nóg D-vítamín frá sólarljósi. Það nægir að vera úti í stuttan tíma, um það bil 20-30 mínútur, til að fylla á birgðirnar.
Get ég fengið D-vítamín á einhvern annan hátt?
D-vítamín er einnig að finna í litlu magni í fæðu eins og laxi, sardínum, síld og makríl, rauðu kjöti, lifur og eggjarauðum. En magn D-vítamíns í daglegu mataræði okkar er almennt of lágt til að mæta þörfum okkar.
Hvað gerir D-vítamín fyrir beinin mín?
D-vítamín hjálpar við að stjórna magni kalsíums og fosfats í líkamanum. Við þurfum þessi næringarefni til að halda beinum, tönnum og vöðvum heilbrigðum. Skortur á D-vítamíni getur leitt til afmyndaðra beina hjá börnum og beinverkja hjá fullorðnum.
Hver eru einkenni D-vítamínskorts?
Einkenni D-vítamínskorts geta verið vöðvaslappleiki, verkir, beinverkir, þreyta og þunglyndi.
Hvað gerist ef ég tek of mikið af D-vítamíni?
Of mikil inntaka fæðubótarefna sem innihalda D-vítamín yfir lengri tíma getur valdið því að of mikið kalsíum safnist upp í líkamanum. Þetta getur veikt beinin og skemmt nýrun og hjartað.
Hverjir eiga það helst á hættu að þjást af D-vítamínskorti?
- Fólk sem eyðir ekki miklum tíma utandyra
- Fólk sem klæðist fötum utandyra sem hylja stærstan hluta húðarinnar
- Fólk með dökka húð, til dæmis fólk af afrískum, afrísk-karabískum eða suður-asískum uppruna
- Fólk sem notar sólarvörn oftast eða alltaf
- Kornabörn, ung börn og þungaðar konur eða konur með barn á brjósti
- Eldra fólk, vegna þess að líkaminn getur ekki framleitt eins mikið af D-vítamíni eftir því sem við eldumst
- Fólk með heilsufarsvandamál eins og Crohns-sjúkdóm, glútenóþol og sumar gerðir lifrar- og nýrnasjúkdóma. Fólk sem er á ákveðnum lyfjum sem breyta því hvernig D-vítamíni er stjórnað í líkamanum
- Fólk sem er í mjög mikilli ofþyngd, þar sem vísbendingar eru um að fólk í mikilli ofþyngd sé líklegra til að þjást af D-vítamínskorti
- Fólk sem borðar mjög lítið af fæðu sem inniheldur D-vítamín
